Mayn Rid. Boshsiz chavandoz

033

   «Бошсиз чавандоз» (1866) романи нафақат Майн Риднинг, балки жаҳон саргузашт-авантюра адабиётининг мумтоз намунаси сифатида эътироф этилган ва кўплаб тилларга таржима қилинган. Мазкур асарда Техас аҳолиси маиший ва маънавий ҳаётининг реалистик манзаралари ўзининг ёрқин инъикосини топган. Майн Рид романларида тасвирланган ижтимоий ва маънавий масалалар, иродали ва матонатли қаҳрамонлар, қизиқарли ва шиддатли сюжет ҳанузга қадар китобхонлар оммасини мафтун этиб келади.

033

021Томас Майн Рид (инглиз: Thomas Mayne Reid) (1818.4.4, Баллирони, Ирландия — 1883.22.10, Лондон) — инглиз ёзувчиси. 1838—40 й.ларда АҚШда яшаб, журналистика б-н шуғулланган. АҚШнинг Мексика б-н уруши (1846—48)да қатнашган. 1848 й. инқилоблари таъсирида Европага ке- либ (1849), венгер халқининг миллий озодлик учун курашида иштирок этган. Майн Риднинг «Эркин ўқчилар» романида (1850) мексикаликларнинг босқинчиларга қарши олиб борган кураши ўз ифодасини топди. Шундан кейин унинг АҚШ жанубидаги қул савдоси даҳшатлари ҳақида ҳикоя қилувчи «Квартеронка» (1856), ҳиндуларнинг мустамлакачиларга қарши олиб борган курашларини акс эттирувчи «Оқ танли сардор» (1855) ва «Оцеола, семиноллар йўлбошчиси» (1858) романлари майдонга келди.Майн Рид романларида Осиё, Африка ва Америка мамлакатларидаги ўсимлик ва ҳайвонлар оламининг бадиий тасвири кенг ўрин эгаллайди («Жанубий Африка чакалакзорларида ёки бир деҳқон ва унинг оиласи саргузаштлари» трилогияси, 1856; «Ўсимлик ишқибозлари», «Ёш овчилар»,1859; «Қояга чиқувчилар», 1864; «Жирафа овловчилар», 1867). Адибнинг 70—80-й. ларда яратган «Ажал ўқи» (1873), «Офат белгиси» (1876), «Ғойиб бўлган тоғ» (1883) сингари романларида авантюра адабиётининг таъсири катта. «Бошсиз чавандоз» (1866) романи нафақат Майн Риднинг, балки жаҳон саргузашт-авантюра адабиётининг мумтоз намунаси сифатида эътироф этилган ва кўплаб тилларга таржима қилинган. Мазкур асарда Техас аҳолиси маиший ва маънавий ҳаётининг реалистик манзаралари ўзининг ёрқин инъикосини топган. Майн Рид романларида тасвирланган ижтимоий ва маънавий масалалар, иродали ва матонатли қаҳрамонлар, қизиқарли ва шиддатли сюжет ҳанузга қадар китобхонлар оммасини мафтун этиб келади.

Tomas Mayn Rid (ingliz: Thomas Mayne Reid) (1818.4.4, Ballironi, Irlandiya — 1883.22.10, London) — ingliz yozuvchisi. 1838—40 y.larda AQShda yashab, jurnalistika b-n shug’ullangan. AQShning Meksika b-n urushi (1846—48)da qatnashgan. 1848 y. inqiloblari ta’sirida Yevropaga ke- lib (1849), venger xalqining milliy ozodlik uchun kurashida ishtirok etgan. Mayn Ridning «Erkin o’qchilar» romanida (1850) meksikaliklarning bosqinchilarga qarshi olib borgan kurashi o’z ifodasini topdi. Shundan keyin uning AQSH janubidagi qul savdosi dahshatlari haqida hikoya qiluvchi «Kvarteronka» (1856), hindularning mustamlakachilarga qarshi olib borgan kurashlarini aks ettiruvchi «Oq tanli sardor» (1855) va «Otseola, seminollar yo’lboshchisi» (1858) romanlari maydonga keldi.Mayn Rid romanlarida Osiyo, Afrika va Amerika mamlakatlaridagi o’simlik va hayvonlar olamining badiiy tasviri keng o’rin egallaydi («Janubiy Afrika chakalakzorlarida yoki bir dehqon va uning oilasi sarguzashtlari» trilogiyasi, 1856; «O’simlik ishqibozlari», «Yosh ovchilar»,1859; «Qoyaga chiquvchilar», 1864; «Jirafa ovlovchilar», 1867). Adibning 70—80-y. larda yaratgan «Ajal o’qi» (1873), «Ofat belgisi» (1876), «G’oyib bo’lgan tog’» (1883) singari romanlarida avantyura adabiyotining ta’siri katta. «Boshsiz chavandoz» (1866) romani nafaqat Mayn Ridning, balki jahon sarguzasht-avantyura adabiyotining mumtoz namunasi sifatida e’tirof etilgan va ko’plab tillarga tarjima qilingan. Mazkur asarda Texas aholisi maishiy va ma’naviy hayotining realistik manzaralari o’zining yorqin in’ikosini topgan. Mayn Rid romanlarida tasvirlangan ijtimoiy va ma’naviy masalalar, irodali va matonatli qahramonlar, qiziqarli va shiddatli syujet hanuzga qadar kitobxonlar ommasini maftun etib keladi.

072
MAYN RIDNING «BOSHSIZ CHAVANDOZ»
ROMANINI MUTOLAA QILING
055

055

044

(Tashriflar: umumiy 368, bugungi 1)

Izoh qoldiring