«Товонимни қучиб йиғлайди йўллар»
«Бу дунёнинг майхоналари
кўзларимга қуйиб ичар ғам»
«Майсаларнинг шудринг кифтидан
Одам ва Ҳаввонинг изи кетмаган»
«Иккимизни никоҳлаш учун
кўкдан тушиб келар ғайб имомлари»
«Юрагим зиндонида ётган Алпомиш»
Юқоридаги сатрларни Хонзоданинг шеърларидан териб, ёдлаб олгандим…
Бардошинга қойил! У кетишини, жуда эрта кетишини билар ва бундан зиғирчаям ўксинмасди. Бирор марта бирор жойда дардидан нолиганини эшитмадим. Нолиб-нолиб ўтишни биздақаларга чиқарган эканда…
2021 йил одамдан ўтганди Хонзода…
Хонзодани шеърлари умри якунига қараб ўсиб борди. Лекин пишмай қолди. Сатрлар пишишга улгурди.
Юқоридаги сатрларни ўқинг.
«Майсаларнинг шудринг кифтидан
Одам ва Ҳаввонинг изи кетмаган»
Бу сатр ақл ё китобдан келмайди. Бу жудаям олиииис — тасаввур ҳам етолмас жойлардан келади. Ёзаётган одамнинг ўзи ҳам буни фаҳмламайди.
Хуллас қизиқ жараён. Ижодкор умри охирлашган лаҳзада пиша бошлайди. Буни шу қиз, Зариф ака мисолида ҳам кўрдим.
Дард, балки бедаво дард ўзга олам дарчаларини очиб юборармикин?
Жонтемир Жондор
Хонзодабегим Жамолова
ШЕЪРЛАР
Хонзодабегим Жамолова 1999 йилнинг 27 март куни Бекобод туманида туғилган. У халқаро тоифадаги спорт ҳаками, “Республика лидер қизлар” ҳаракат раҳбари, Ўзбекистон давлат Жисмоний тарбия ва спорт университети талабаси эди.
Унинг “Биринчи китобим” лойиҳасида шоиранинг “Бахт тонги” номли шеърий тўплами чоп этилган.
Хонзодабегим Жамолова ташаббуси билан 2019 йили Ўзбекистонда илк бор Халқаро спорт саммити (International sport summit Tashkent-2019), Ўзбекистон хотин-қизларини қўллаб-қувватлаш мақсадида 2020 йили “Республика лидер қизлар фестивали” ўтказилган.
Хонзодабегим Жамолова 2021 йилнинг 16 апрель куни вафот этди.
* * *
Дод дедим, шу кеча дод дедим,
Тушунинг одамизот дедим,
Исёнкор шамоллар элчидек
У энди ҳижрондан шод деди!
Аввалим…
охирим,
охирим.
Кўксимга муҳаббат ўқларин,
Бехато қадаган моҳирим.
Бу дардлар ичинда тентисам,
Сен излаб, сенсизлик фарёд дедим.
Юрсам-у, йўллардан гул унса.
Мен боқсам кўзларинг нур бўлса,
Ва сенга элтувчи йўл бўлса,
Худо деб Ўзига ёлворсам,
Бахтларга тўлсайди хотирим.
Аввалим…
охирим,
охирим…
Кўкламлар кўз очар кўнглимда,
Бодомзор очади ишқ сирин,
Кўксимда шеър ҳиди гупиллар.
Ичимда яшаган шоирим…
Юз бошли айрилиқ келётир,
барига “ўлиииим” деб
бақирдим!
Қанчалар кучлисан соғинчдан,
шарт тортиб олсангчи ботирим…
Дод дедим,
шу кеча дод дедим.
Тушунар одами зот дедим.
Тушимга кирасан жилмайиб,
Мен сени…
Умрбод…
Умрбод…
Умрбод дедим…
* * *
Менда фақат,
Худо бор, Сиз бор ва сўз бор.
бошқасини билмайман.
узоқда яшайман дунёдан…
ичим – бомдод, ташим – бомдод
дилим-хуфтон.
Тасбеҳлар тераман ҳаводан.
Менда фақат,
Худо бор, Сиз бор, ва сўзлар бор.
Ердаги умрим – саватдаги сув.
Саждадан саждагача борман, тирикман,
Ҳечам кўрмай туриб Соғинганим У.
Муҳтожлигим Удир ва муродим У.
Менда фақат,
Худо бор, Сиз бор ва сўз бор.
Тунларим – ҳаловат, ҳар тонгим – ҳузур.
Яна китобим бор беҳисоб севаман,
беҳад севаман,
Муаллифини
Дилимда, тилимда, кўнглимда – “Ан-Нур”.
Менда фақат
Худо бор, Сиз бор, сўз бор.
Ва бир кун сиздан бунёдларга
Она бўлганда,
Сиз “сизлар”га айланиб,
Сўз “сўзлар”га уланиб,
Жаннат ҳам бўларми менинг пойимда…
Уйимда, бағримда, жами боримда
Менда фақат Худо бор, Сизлар бор, сўзлар бор…
* * *
Ҳансираб нафасин ютаётир ер
Ҳаворанг туйғулар сузар кўзимда
Ҳар тўрт ён лабига сукутни чизиб
Ёмғирлар эргашиб келар изимдан…
Манави чинорлар икки юз йиллик
Кўкси чақмоқларда қорайган қисмат
Бағрига чизилган ўйиқ қўш юрак
Қачондир ловуллаб ўчган ҳарорат…
Осмонга кўзгусин тутган кўлмаклар
Менинг қадамимдан унсиз синади
Киприклар қазиган кўзимдан дарё
Юрагимдан ҳарсанг тошлар қулади.
Ёмғирга қасдлашиб йиғлаяпманку
Ситилди кўнгилнинг соғинч чоклари
Олисда, бобомнинг қабри ҳурпайиб
Тонггача яна бир майса кўклайди.
Ажаб, шитирлашиб сирлашган кўкнинг
Баргдаги титроқча қолмади ҳоли
Шу лаҳза кимнидур ёдидан ўчдим
Лойқаланиб кетган хаёл мисоли.
ТАВБА
Она, чап кўксимда бошланар исён,
Сохта мақтовларнинг йўқми охири
Кенг дунё бир менга тордек онажон
Соғиндим…
Кўнглим осмонида соғинч ёмғири!
Менинг душманимдир қора булутлар,
Бунда қуёшимнинг нурлари қани?
Умрим дафтаримда аччиқ сукутлар,
Мен сизни соғиниб йиғлаган сари.
Она, кимга ишондингиз бунчалар
Энди соғинмоқ ҳам гуноҳми айтинг,
Унда мен энг катта гуноҳкор қизман,
Бўғзига аламлар тўлган ҳаётнинг.
Қаранг!
Юраги ботир қизингизман мен,
Азоблар менинг ўгай синглимдир,
Қишда баҳорларда қолган изман мен ,
Совуқ еган гуллар менинг кўнглимдир.
Ўн саккизим ўтиб борар ҳар онда,
Бахтга кўзим интиқ қучоқларим кенг
Келинг тушларимда бир бора Она
Ёлғон бўлсада…
«Сен яхши қизсан она қизим» денг!
АЛАМ ВА ОЛОВ
Оҳ алам, жоним алам,
Қалбимда гулхан лов-лов,
Бевафо ёрим — алам,
Ёндирар чирс-чирс олов.
Айтолмас сўзим — алам
Сизга айтмасам олов,
Ер ўпган кўзим — алам
Садоқат-қасам олов.
Мунғайган ишқим — алам
Нафратинг сим-сим олов,
Портлаган рашқим — алам,
Йиғласам тим-тим олов.
Қўл чўзган бахтим — алам
Етолмас дилим олов,
Куйдурса минг минг алам
«Пуф» деган кимим олов?
«У» дедим демас — алам,
Ўртада «у»ми? олов,
«Кут» деди келмас алам
Бахтим шумиди олов?
«Жиннича» араз — алам,
«Телбача» севгим — олов,
Кетдинг а? бир сас алам,
Тан олмас тенгим олов.
«Кечиринг» айтмоқ — алам,
Эсимда аҳдим олов,
Кўнглингсиз қайтмоқ — алам
Куймасин бахтим олов,
Юзингсиз музлар алам
Қуёшсан тафтинг — олов
Ай, негадур билмасам
Кўзингми, кўнглинг олов?
ЭРКАЛИК ИМТИЁЗИ
Қаҳратон қиш келар остона ҳатлаб,
Ва чертиб кўради кўнглим ойнасин,
Мен эса яшайман баҳорни алдаб,
Синдириб музларнинг баланд пошнасин.
Елкамга қўл қўяр ана дарахтлар!
Қалбимга солади, бир ҳовуч қорни,
Юрагимни босган ўша қадамлар,
Тепкилиб кетади билмайин орни.
Бу излар музларга тўлмасидан то,
Гуллар ўстирайин ҳар қадамлардан,
Ё роббим! Бир кучни сен этгин ато,
Орзуларни суғорсам бор аламлардан.
Кўксимга қуёшдан бир парча бергин,
Уни «бутун бахт»нинг кўксига қадай,
Порласин, ёнсин, куйдурсин, бундан,
Кўзларини юмганни, кўнглига қарай.
Оллоҳим! Бир куч бер чидам бер
Сабр юзларини қалбимга бурсин,
Эркалансам имтиёзим қўлларимга тут,
Бахтлар қаршимда навбатда турсин!
«Tovonimni quchib yigʼlaydi yoʼllar»
«Bu dunyoning mayxonalari
koʼzlarimga quyib ichar gʼam»
«Maysalarning shudring kiftidan
Odam va Havvoning izi ketmagan»
«Ikkimizni nikohlash uchun
koʼkdan tushib kelar gʼayb imomlari»
«Yuragim zindonida yotgan Аlpomish»
Yuqoridagi satrlarni Xonzodaning sheʼrlaridan terib, yodlab olgandim…
Bardoshinga qoyil! U ketishini, juda erta ketishini bilar va bundan zigʼirchayam oʼksinmasdi. Biror marta biror joyda dardidan noliganini eshitmadim. Nolib-nolib oʼtishni bizdaqalarga chiqargan ekanda…
2021 yil odamdan oʼtgandi Xonzoda…
Xonzodani sheʼrlari umri yakuniga qarab oʼsib bordi. Lekin pishmay qoldi. Satrlar pishishga ulgurdi.
Yuqoridagi satrlarni oʼqing.
«Maysalarning shudring kiftidan
Odam va Havvoning izi ketmagan»
Bu satr aql yo kitobdan kelmaydi. Bu judayam oliiiis — tasavvur ham yetolmas joylardan keladi. Yozayotgan odamning oʼzi ham buni fahmlamaydi.
Xullas qiziq jarayon. Ijodkor umri oxirlashgan lahzada pisha boshlaydi. Buni shu qiz, Zarif aka misolida ham koʼrdim.
Dard, balki bedavo dard oʼzga olam darchalarini ochib yuborarmikin?
Jontemir Jondor
Xonzodabegim Jamolova
SHE’RLAR
Xonzodabegim Jamolova 1999 yilning 27 mart kuni Bekobod tumanida tug‘ilgan. U xalqaro toifadagi sport hakami, “Respublika lider qizlar” harakat rahbari, O‘zbekiston davlat Jismoniy tarbiya va sport universiteti talabasi edi.
Uning “Birinchi kitobim” loyihasida shoiraning “Baxt tongi” nomli she’riy to‘plami chop etilgan.
Xonzodabegim Jamolova tashabbusi bilan 2019 yili O‘zbekistonda ilk bor Xalqaro sport sammiti (International sport summit Tashkent-2019), O‘zbekiston xotin-qizlarini qo‘llab-quvvatlash maqsadida 2020 yili “Respublika lider qizlar festivali” o‘tkazilgan.
Xonzodabegim Jamolova 2021 yilning 16 aprel kuni vafot etdi.
* * *
Dod dedim, shu kecha dod dedim,
Tushuning odamizot dedim,
Isyonkor shamollar elchidek
U endi hijrondan shod dedi!
Avvalim…
oxirim,
oxirim.
Ko‘ksimga muhabbat o‘qlarin,
Bexato qadagan mohirim.
Bu dardlar ichinda tentisam,
Sen izlab, sensizlik faryod dedim.
Yursam-u, yo‘llardan gul unsa.
Men boqsam ko‘zlaring nur bo‘lsa,
Va senga eltuvchi yo‘l bo‘lsa,
Xudo deb O‘ziga yolvorsam,
Baxtlarga to‘lsaydi xotirim.
Avvalim…
oxirim,
oxirim…
Ko‘klamlar ko‘z ochar ko‘nglimda,
Bodomzor ochadi ishq sirin,
Ko‘ksimda she’r hidi gupillar.
Ichimda yashagan shoirim…
Yuz boshli ayriliq kelyotir,
bariga “o‘liiiim” deb
baqirdim!
Qanchalar kuchlisan sog‘inchdan,
shart tortib olsangchi botirim…
Dod dedim,
shu kecha dod dedim.
Tushunar odami zot dedim.
Tushimga kirasan jilmayib,
Men seni…
Umrbod…
Umrbod…
Umrbod dedim…
* * *
Menda faqat,
Xudo bor, Siz bor va so‘z bor.
boshqasini bilmayman.
uzoqda yashayman dunyodan…
ichim – bomdod, tashim – bomdod
dilim-xufton.
Tasbehlar teraman havodan.
Menda faqat,
Xudo bor, Siz bor, va so‘zlar bor.
Erdagi umrim – savatdagi suv.
Sajdadan sajdagacha borman, tirikman,
Hecham ko‘rmay turib Sog‘inganim U.
Muhtojligim Udir va murodim U.
Menda faqat,
Xudo bor, Siz bor va so‘z bor.
Tunlarim – halovat, har tongim – huzur.
Yana kitobim bor behisob sevaman,
behad sevaman,
Muallifini
Dilimda, tilimda, ko‘nglimda – “An-Nur”.
Menda faqat
Xudo bor, Siz bor, so‘z bor.
Va bir kun sizdan bunyodlarga
Ona bo‘lganda,
Siz “sizlar”ga aylanib,
So‘z “so‘zlar”ga ulanib,
Jannat ham bo‘larmi mening poyimda…
Uyimda, bag‘rimda, jami borimda
Menda faqat Xudo bor, Sizlar bor, so‘zlar bor…
* * *
Hansirab nafasin yutayotir yer
Havorang tuyg‘ular suzar ko‘zimda
Har to‘rt yon labiga sukutni chizib
Yomg‘irlar ergashib kelar izimdan…
Manavi chinorlar ikki yuz yillik
Ko‘ksi chaqmoqlarda qoraygan qismat
Bag‘riga chizilgan o‘yiq qo‘sh yurak
Qachondir lovullab o‘chgan harorat…
Osmonga ko‘zgusin tutgan ko‘lmaklar
Mening qadamimdan unsiz sinadi
Kipriklar qazigan ko‘zimdan daryo
Yuragimdan harsang toshlar quladi.
Yomg‘irga qasdlashib yig‘layapmanku
Sitildi ko‘ngilning sog‘inch choklari
Olisda, bobomning qabri hurpayib
Tonggacha yana bir maysa ko‘klaydi.
Ajab, shitirlashib sirlashgan ko‘kning
Bargdagi titroqcha qolmadi holi
Shu lahza kimnidur yodidan o‘chdim
Loyqalanib ketgan xayol misoli.
TAVBA
Ona, chap ko‘ksimda boshlanar isyon,
Soxta maqtovlarning yo‘qmi oxiri
Keng dunyo bir menga tordek onajon
Sog‘indim…
Ko‘nglim osmonida sog‘inch yomg‘iri!
Mening dushmanimdir qora bulutlar,
Bunda quyoshimning nurlari qani?
Umrim daftarimda achchiq sukutlar,
Men sizni sog‘inib yig‘lagan sari.
Ona, kimga ishondingiz bunchalar
Endi sog‘inmoq ham gunohmi ayting,
Unda men eng katta gunohkor qizman,
Bo‘g‘ziga alamlar to‘lgan hayotning.
Qarang!
Yuragi botir qizingizman men,
Azoblar mening o‘gay singlimdir,
Qishda bahorlarda qolgan izman men ,
Sovuq yegan gullar mening ko‘nglimdir.
O‘n sakkizim o‘tib borar har onda,
Baxtga ko‘zim intiq quchoqlarim keng
Keling tushlarimda bir bora Ona
Yolg‘on bo‘lsada…
«Sen yaxshi qizsan ona qizim» deng!
ALAM VA OLOV
Oh alam, jonim alam,
Qalbimda gulxan lov-lov,
Bevafo yorim — alam,
Yondirar chirs-chirs olov.
Aytolmas so‘zim — alam
Sizga aytmasam olov,
Er o‘pgan ko‘zim — alam
Sadoqat-qasam olov.
Mung‘aygan ishqim — alam
Nafrating sim-sim olov,
Portlagan rashqim — alam,
Yig‘lasam tim-tim olov.
Qo‘l cho‘zgan baxtim — alam
Etolmas dilim olov,
Kuydursa ming ming alam
«Puf» degan kimim olov?
«U» dedim demas — alam,
O‘rtada «u»mi? olov,
«Kut» dedi kelmas alam
Baxtim shumidi olov?
«Jinnicha» araz — alam,
«Telbacha» sevgim — olov,
Ketding a? bir sas alam,
Tan olmas tengim olov.
«Kechiring» aytmoq — alam,
Esimda ahdim olov,
Ko‘nglingsiz qaytmoq — alam
Kuymasin baxtim olov,
Yuzingsiz muzlar alam
Quyoshsan tafting — olov
Ay, negadur bilmasam
Ko‘zingmi, ko‘ngling olov?
ERKALIK IMTIYoZI
Qahraton qish kelar ostona hatlab,
Va chertib ko‘radi ko‘nglim oynasin,
Men esa yashayman bahorni aldab,
Sindirib muzlarning baland poshnasin.
Elkamga qo‘l qo‘yar ana daraxtlar!
Qalbimga soladi, bir hovuch qorni,
Yuragimni bosgan o‘sha qadamlar,
Tepkilib ketadi bilmayin orni.
Bu izlar muzlarga to‘lmasidan to,
Gullar o‘stirayin har qadamlardan,
Yo robbim! Bir kuchni sen etgin ato,
Orzularni sug‘orsam bor alamlardan.
Ko‘ksimga quyoshdan bir parcha bergin,
Uni «butun baxt»ning ko‘ksiga qaday,
Porlasin, yonsin, kuydursin, bundan,
Ko‘zlarini yumganni, ko‘ngliga qaray.
Ollohim! Bir kuch ber chidam ber
Sabr yuzlarini qalbimga bursin,
Erkalansam imtiyozim qo‘llarimga tut,
Baxtlar qarshimda navbatda tursin!
