Zuhriddin Isomiddinov. Ona tilimiz haqida uch maqola.

Muallif Adib: O'zbek tarixi, adabiyoti va madaniyati 1 izoh
045Ўзбекистон Республикасининг Давлат тили тўғрисидаги Қонун қабул қилинган куннинг 26 йиллиги олдидан

     Кўп эртакларда бир воқеа такрорланади: ботир йигит девни енгиб, қилич билан калласини узса, бир бош ўрнида учта бош ўсиб чиқади, уларни кесса, яна… Ҳайрон бўлиб боши қотиб турса, бир чол унга қараб: ”Э болам, бундай қилиб девни енголмайсан, ундан кўра, сен фалон қудуқ ичига тушсанг, унинг тубида бир дарча бор. Уни очиб ичкари кирсанг, ҳужрада бир сандиқ турганини кўрасан, сандиқ ичида бир қути бор. Ана ўша қутича ичидаги қуртни қиличинг билан қиймаласанг, дев ўлади, чунки девнинг жони ана ўша қурт ичида”, дейди.
Ўзбек тилининг ўз юртида беклик қилишига йўл бермай келаётган дев-ку, аниқ, бу – миллатсеварликнинг етишмаслиги, фикрий ялқовлигимиз, ҳамон ҳар нарсадан ҳадик оладиган ғилоф бандаси бўлиб келаётганимиз. Davomini o'qish

Ahmad A’zam. Qalam ahlining jon ozug’i – til.

Muallif Adib: O'zbek tarixi, adabiyoti va madaniyati комментария 3
044   Ўзбекистон Республикасининг Давлат тили тўғрисидаги Қонун қабул қилинган кун олдидан

  Она тилимизнинг ҳозири ва тақдирида кўп кўргулик синовлар бор, лекин бузилиши бу қадар муқаррар эмас деб, бандаи ожиз, умид қиламан. Негаки, у яралган – яратилган, ҳаётий, ўзини ўзи тузатади, жилла қурса. Ўзи учун ўзи курашади, унинг табиати шундай. Уни халқнинг минг-минг йиллик тафаккур тажрибаси вужудга келтирган, вужуднинг тириклиги эса одамларнинг ўзига боғлиқ. Davomini o'qish

Matnazar Abdulhakim. Ko’prik & Umid Bekmuhammad. Yevropada o’qigan xorazmlik birinchi irrigator

Muallif Adib: O'zbek tarixi, adabiyoti va madaniyati izoh yo'q

045    Бурноғи асрнинг сўнгги йирик мироби ҳамда ўтган асрнинг Европа мезонларига жавоб берадиган биринчи ирригатори Муҳаммад Ҳожи Аминаддин ўғли ҳам замонлар орасидаги мустаҳкам кўпригимиз эди, кўприк-ки, асрдан-асрга, даврдан-даврга, халқдан-халққа номи эъзозланиб, улуғланиб келаётган кўприк. Бу зиёли одам Хива мадрасаларида таҳсил кўрган, шунингдек, Фарангистонда ўз замонасининг энг янги ўқув тамойиллари асосида маълумот олган Хоразмлик биринчи зиёлидир. Шу маънода у Шермуҳаммад Мунис ва Муҳаммад Ризо Огаҳий каби довруқли азизларимизнинг вориси ҳамда замонамиз ирригаторларининг салафи эди. Davomini o'qish

Nemislar uyi to’ridagi O’zbekistonning bir parchasi

Muallif Adib: O'zbek tarixi, adabiyoti va madaniyati, YANGILIKLAR izoh yo'q

056    Хива гилами, қизил гуллик адрасдан тикилган тўшак-болиш билан безатилган сўри. Хонтахтага дастурхон ёзилган, пахта гуллик чойнакда аччиққина кўк чой. Бундай манзарани оддий бир ўзбек хонадонида учратиш мумкин. Davomini o'qish

Majnuna (Maqsuda Jo’raqulova). She’rlar

Muallif Adib: Yoshlar ijodi комментария 4

045       Мажнунанинг   шеърларини ўқир эканман, унинг юрагида жуда катта Дард билан баробар улкан Бахт уммони мавжланиб турганини илғадим. Йигирма тўрт ёшли инсон ҳали ҳаёт денгизи соҳилидан унча узоқлашмаган, олдинда нималар кутаётгани эса ёлғиз Яратганга маълум. Умидим шулки, Мажнуна Бахтини кўзлаб, ундан тирикликка ёдгор бўлиб қолажак Сўзини излаб олға сузсин. Қайғу билан Шодлик икки елкани бўлсин. Davomini o'qish

Jamol Sirojiddinga bag’ishlov

Muallif Adib: O'zbek tarixi, adabiyoti va madaniyati, Xotira va yodnomalar комментария 3

017     Самарқанддан келган хабар: беғубор инсон, Мавлоно Хумий тахаллуси билан битган қувноқ ғазаллари юзларга  табассум, кўзларга шуур  улашган истеъдодли  шоир Жамол Сирожиддиннинг вафот этгани юрагимни сирқиратиб юборди. Яқиндагина, ёз ўртасида  60 ёшга тўлган куни нишонланган эди. Самарқандда яшаб ижод қилаётган шоирларнинг энг пешқадами эди. Ўз авлодининг ўзбек шеъриятига қўшган ҳиссасида унинг улуши салмоқли эди. Жамолдан «Бинафша бўй сочлигим”,»Танбур”, «Сиёб оқшомлари”, «Менинг касбим чўпонлик”, «Заҳҳок салтанатинда” каби бир қатор шеърий китоблар, «Асрлар қаҳқаҳаси”, «Меҳр-мурувват чашмаси”, «Ал-иксир – Жон малҳами”, «Асалари ибрати” каби драматик асарлар қолди. Davomini o'qish

Ibodat Rajabova. Bilaman,osmonning ko’ngli bo’sh

Muallif Adib: O'zbek tarixi, adabiyoti va madaniyati izoh yo'q

095

   Ибодат Ражабова шеърларида фикр кузги денгиздек безовта гувиллаб, замоннинг оғриқ нафасларини атрофга таратаётганлигини ҳис қилиб турамиз. Унинг шеърларида халқчиллик, ижтимоийлик, инсон дардлари билан яшаш баланд пардаларга кўтарилаётганига гувоҳ бўламиз. Унинг шеърларидаги оҳанглар кўҳна Бухоро бағридаги асрий сукунат қаъридан чиқиб келаётгандек. Davomini o'qish

Qozoqboy Yo’ldosh. Ko’ngil suratlari & Abdunabi Boyqo’ziyev. She’rlar

Muallif Adib: O'zbek tarixi, adabiyoti va madaniyati izoh yo'q

09     Истеъдоди сабаб ижодкор ҳеч кимнинг хаёлига келмайдиган жойдан гўзаллик топганда ҳайратга тушади ва руҳиятини мувозанатдан чиқарган туйғуларини бошқалар билан ҳам бўлишгиси келади. Кўнгилдан чиқиб, қоғозга тўкилган ҳайрат мевалари ўзга кўнгилларга ҳам ҳаяжон солади. Ёзганларидан кўнгил кишиси экани аён бўлиб турган Абдунаби Бойқўзининг шеърларидан самимият, ҳалоллик, жонфидолик “тўкилиб” туради. Davomini o'qish

Usmon Azim: Adabiyot — millat ruhining poydevoridir

Muallif Adib: O'zbek tarixi, adabiyoti va madaniyati 1 izoh

045       Санъатнинг пойдеворини Адабиёт ташкил қилади. Театр, кино, мусиқа… адабиёт билан тирик. Адабиёт халқ руҳининг барҳаётлиги. Адабиёт йўғрилган миллий ғоягина юраклардан табиийлиги билан жой олади, фикрларни мавжлантиради, илҳомлантиради. Davomini o'qish

Mirza Kenjabek. She’rlar

Muallif Adib: O'zbek tarixi, adabiyoti va madaniyati комментария 2

022  Мирза Кенжабек нафақат иқтидорли шоир ва моҳир таржимон, шунингдек, ислом ва тасаввуф маданиятини чуқур ўрганган олимдир. Улуғ ватандошимиз Абу Исо Муҳаммад ат-Термизийнинг «Сунани Термизий» («Ал-жомиъ ас-саҳиҳ») асарининг М.Кенжабек таржимасида нашр этилиши Ўзбекистон маърифий-маънавий ҳаётида улкан воқеа бўлди. Бу маърифий изланишлар натижасида М.Кенжабекнинг «Термиз тазкираси» асари майдонга келди (2001). Бугун биз шоирнинг 1986 йили чоп этилган «Муножот» тўпламидан олинган бир туркум шеърлари билан таништирамиз. Davomini o'qish

Olim Otaxon. Qismat

Muallif Adib: O'zbek tarixi, adabiyoti va madaniyati izoh yo'q

09     Менинг эса хаёлимга негадир Раҳбар опа келди, ўша киши ҳақида анча пайтгача ўйлаб ётдим. Ака, кечирасиз-у, лекин нима қилай, у кишини ойи, деб аташга сира тилим бормайди. Хуллас, болалигим, онамиз вафоти, дадамнинг хушфеъл, дуркунгина аёл билан яшай бошлаган даврлар бирин-сирин кўз олдимдан ўтди. Ишонсангиз, бир пайт кўнглим бузилиб, йиғлагим келди… Davomini o'qish