Олимлар тасаввуфнинг адабиёт билан яқинлашиш сабабларини кўпроқ суфийларнинг рақсу самоъ мажлислари билан боғлайдилар. Тўғри, тасаввуф шайхлари муридларига таъсир этиш учун рубоий, ғазал каби кичик шеърий жанрлардан фойдаланганлар. Бу – масаланинг бир томони, яъни тасаввуфнинг адабиётга интилиши. Аммо масаланинг иккинчи томони ҳам бор. Гап шундаки, адабиёт ҳам тасаввуф томонга қараб интилган. Davomini o'qish
Muallif: Adib
Xurshid Nurullayev. O’ynab gapirsang ham o’ylab gapir
Хуршид Нуриллаев. Ўйнаб гапирсанг ҳам ўйлаб гапир. Афоризмлар ва латифалар. Тошкент: Akademnashr. 2014. — 96 б. / Xurshid Nurillaev. O’ynab gapirsang ham o’ylab gapir. Aforizmlar va latifalar. Toshkent:Akademnashr. 2014. — 96 b.
Китобда муаллифнинг ҳаётий кузатишлари қисқа, лўнда ва маҳорат билан айтилган битиклар, ҳикматлар орқали акс эттирилади. Шунингдек, чуқур фалсафий маъно ташиган, айни дамда, қувноқ юморга йўғрилган латифалар ҳам ўқувчига манзур бўлади деган умиддамиз. Davomini o'qish
Erkin A’zam badiiy olami. So’zboshi va «Yozuvchi qismati» suhbati
“Эркин Аъзам бадиий олами”: / Тўплам. — Т.: “Тиrоп zamin ziуо” нашриёти. 2014. — 304 б. Нашрга тайёрловчилар: Нормат Йўлдошев, Обид Шофиев. Масьул муҳаррир: Марҳабо Қўчқорова / “Erkin A’zam badiiy olami”: / To’plam. — T.: “Tirop zamin ziuo” nashriyoti. 2014. — 304 b.
Nashrga tayyorlovchilar: Normat Yo’ldoshev, Obid Shofiev. Mas`ul muharrir: Marhabo Qo’chqorova
Ушбу тўпламдан таниқли адиб, драматург, публицист, киносценарист Эркин Аъзам ҳаёти ва ижодий фаолияти ҳақида олимлар, ижодкорлар, киношунослар, ёш тадқиқотчиларнинг ранг-баранг тадқиқотлари ўрин олган. Davomini o'qish
Cho’lpon she’riy to’plamlarining asl nusxalari: ”Uyg’onish” to’plami (1922)
Бундан аввал атоқли ўзбек олими Хайрулла Ҳ. Исматуллаевнинг Чўлпон шеърларининг асл нусхалари хусусида ёзган илк мақоласи ва Чўлпоннинг 1922 йилда нашр этилган «Ўзбек ёш шоирлари» тўпламидаги шеърларини тақдим этган эдик. Бугун олимнинг «Уйғониш” (1922) тўплами ҳақидаги мақоласи ва Чўлпоннинг илк тўпламига кирган шеърлари билан таништирамиз. Бирин-кетин ”Булоқлар” (1924), “Тонг Сирлари” (1926), “Соз” (1935) тўпламларига кирган шеърлар ва тўпламлар ҳақидаги Хайрулла Ҳ. Исматулла тадқиқотлари эълон қилиб борилади. Davomini o'qish
Boybo’ta Do’stqorayev. «Siyna»ni «sana»ga almashtirib bo’lmaydi (2004)
Чўлпон асарларининг хатолардан холи нашрини тайёрлаш адабиётшуносларнинг муҳим вазифаси бўлиб турибди. Акс ҳолда, ижоди фавқулодда мураккаб даврда кечган Чўлпондек адиб асарлари бўйича тайёрланадиган илмий-тадқиқот ишлари мазмунга, маслакка доир хатоларга йўл қўйилган қайта нашр матни асосида олиб борилса, чалкаш, қўпол ва мутлақо нотўғри хулосалар чиқарилишига ҳам олиб келиши мумкин. Davomini o'qish
Muhammad Uzoqov. Xonning xatosi
Келинчак сўник нигоҳини султонга тикди. Султон сўз демади. Келинчак бурилди, у аёллар орасидан ўтиб қабристонга йўл олди. Аёллардан кимдир: “Унинг дардини ўликлар эшитиб, таскин берадилар”, деди. Юзини султондан ўгирган аёллардан бири: “Султон Самарқанд ва Бухорода яшаб ўзгарибди. “Илм кишини қўймижоз қилиб қўяди” деб эшитар эдим, тўғри экан”, деди. Бошқа бири: “Унда интиқом туйғусидан нишон ҳам йўқ”, деди. Яна бири эса куч-қувватлари, салоҳиятлари туфайли дўсту душманнинг султон ва инисини “Абулхайрхоннинг йўлбарслари” деб аташига ишора қилиб: “Садқаи йўлбарс кет!” деди. Davomini o'qish
Hasanxoja Nisoriy. «Muzakkiri ahbob»dan: Muhammad Shayboniyxonning muqaddas yodi
Соҳибқирон хон илму фазилатлардан хабардор, аниқроғи, уларни тўла эгаллаган киши эди. Шеърият соҳаси ва шоирларга эътиқод-эътибори катта бўлган. Мудом олиму фозилларни ўзига ҳамсуҳбат қилган. Яхши шеърлари бор. Ҳазрати шайх Нажмиддин Кубронинг — унга Оллоҳ раҳмати бўлсин — вафоти таърихини яхши айтган… Davomini o'qish
Munira Sharipova. Muhammad Shayboniy ijodi xorijda
Султон Муҳаммад Шайбонийхон ибн Будоқ Султон ибн Абулхайрхон (1451-1510) — Шайбонийлар сулоласи ва давлати асосчиси. У нафақат саркарда балки, Шоҳбахт, Шойбоқ, Шебони, Шоҳибек, Шайбоний тахаллуслари билан ғазал, рубоийлар битган шоир ҳамдир. Шайбонийхоннинг адабий меъросидан бизгача бир нечта ўзбекча ғазал, рубоий ва «Баҳр-ул худо» номли достони ва 1507-1508 йилларда ёзилган ўғли валиахд Темур султонга аталган панд-насиҳатлардан иборат китоби мавжуд. Davomini o'qish
Unutma! 18 may — Qrim tatarlari deportatsiya qilingan kunning 71 yilligi.
1944 йилнинг 11 майида ёвуз Сталин қиримтатарларини депортация қилиш фармонига қўл қўйган ва 18 май куни қримтатарларини Қримдан депортация қилиш бошланган эди. Кўп азоблар чеккан, сургун вақтида минглаб одамлари ҳалок бўлган қримтатарлари бу кунни мотам куни сифатида нишонлайдилар. Ўзини турк дунёсининг аъзоси деб билган ҳар бир инсон бу кунни унутмаслиги ва сургун йилларида дунёдан кўз юмганлар хотираси олдида бош эгиши,Қуръони Карим ўқиб уларни ёд этишни бурчи деб билиши керак. Davomini o'qish
Safter Nagayev. «Keldingmi,balam?..»
18 май — Қрим татарлари депортация қилинган куннинг 71 йиллиги
Орадан қанча вақт ўтса ҳам уйга қайтганимда гўё кўча эшик қаршисида креслога ўтирган онам “Келдингми, балам?” деб мени кутиб оладигандек бўлаверади. Онамниг вафотидан кейин Тошкентда яна йигирма йил яшаган бўлсам-да, уйда ёлғиз қолганимда доимо онамнинг “Келдингми, балам?” деган сўзи қулоғимга чалингандек бўлади. Davomini o'qish
Alisher Ibodinov. Hayotimni o’zgartirgan xat
Хатлар орасида одатдагидан бошқача, оддий конвертдан каттароқ ва кўк рангдаги хатжилд диққатимни тортди. Тепасида «Гулистон» журнали тамғаси. Қизиқиб дарров очдим. Журналнинг расмий хат қоғозига ўнг томонга хиёл қийшайтириб ёзилган дастхат. Умримнинг охиригача бирор сатри хотирамдан ўчмайдиган хат. Худди шу хат кейинчалик бутун ҳаётимни ўзгартириб юборди. Davomini o'qish
Nuriddin Shukurov. G’afur G’ulom saboqlari & Ibrohim G’afurov. Ko’ngildan o’chmaydi
16 май — Адабиётшунос олим Нуриддин Шукуров таваллудининг 85 йиллигига
Энди, сенга айтсам менинг шеърларимдаги бундай байтларни, бандларни чуқур тушуниш учун шу мисраларда тилга олинган тарихий фактлар ва ҳодисалар тафсилотини яхши билиш керак. Биласанми, бобирийлар сулоласига тегишли бўлган «Улуғ мўғул» деб номланган олмос жаҳондаги энг қимматбаҳо, катта олмослардан бири ҳисобланади. Инглиз империалистлари Ҳиндистонни босиб олганда жуда кўп бойликларни, олтину олмосларни қўлга киритганлар. Шу жумладан, «Улуғ мўғул» номли катта олмосни ҳам ўғирлаб олиб кетганлар..