Adib asarlari, tarjimalari, hamda o'zbek va jahon adabiyotidan namunalar
Xurshid Davron hayoti va ijodi
Ўзбек зиёлиси учун Алишер Навоий билан Мирзо Бобур қанчалик азиз ва фахрли номлар бўлса, хитойлик учун Ли Бай ва Ду Фу шундай қимматли ва суюкли номлардир. Ли Бай шеърияти Хитой мумтоз шеъриятининг сардафтари ҳисобланади. Биз авваллари ҳамма нарсани рус тилидан айнан олишга ўрганганимиз учун шоирнинг номи ўзбек тилидаям Ли Бо тарзида ифодаланиб келинган. Аслида талаффуз этилишидан келиб чиқиб бу ном Ли Бай тарзида қўлланиши лозим эди. Davomini o'qish
Куни-кечаги Турктилли ёш шоирларнинг «Самарқанд шеър оқшомлари» анжуманида бўлиб ўтган бир суҳбатда Ўзбекистон халқ шоири Усмон Азим Асқарали Шароповни эслаб, жумладан шундай деди: «Яқинда Асқарали аканинг ўтган асрнинг 80-йилларида нашр этилган китобларини қайта варақлаб, ўша пайтда адабиётга кириб келган ёшларга бағишланган мақолаларини ўқир эканман, кўз ўнгимда узоқни кўра билган синчи қиёфаси гавдаланди. Davomini o'qish
Ўз даврининг энг таниқли шоири ҳисобланган Сао Чжи мумтоз хитой шеъриятининг ўлмас асарларидан бири ҳисобланган “Ло дарёсининг малаги” номли машҳур қасида муаллифи. Шоир туғилган оила Хитой тарихида алоҳида ўрин тутади. Шоир ҳаёти афсонавий тус олиб ҳозиргача хитойликларнинг қизиқишига сазовор бўлиб келмоқда. Davomini o'qish
27 ноябр — Шоир Асқар Маҳкам таваллуд топган куннинг 60 йиллигиИлк шеъри туғилган кун аниқ ёдида: Бола эди,баҳор эди. Уни нимадир далалар томон бошлаб кетди. У бирдан ўзининг ёлғиз эмаслигини сезди. Кофарниҳонга ёнбош адирларда очиладиган анвойи чечаклардек, баҳорий дарёнинг бўтана сувларида акс этган шиддатдек, илк севги фаслида юракда уйғонган масъум туйғулардек шеър туғилмоқда эди… Davomini o'qish
Сесар Вальехо (исп. César Abraham Vallejo Mendoza) – жаҳон шеъриятининг энг машҳур сиймоларидан бири. Унинг шеърлари нафақат испанчада ижод қилган шоирлар, шунингдек, ХХ аср мўъжизаси сифатида тан олинган Лотин Америка прозасининг таниқли вакиллари асарларига ҳам ўз таъсирини кўрсатган Davomini o'qish
Буюк япон шоирининг номини шон-шуҳратга кўмган «Бир ҳовуч қум» китоби таркибидаги туркумларни тақдим этишда давом этамиз. Бугун «Кузги эркин шамоллар товуши янграр» туркумига кирган танкаларнинг эски ва янги таржималаримда мутолаа қилиш навбат етди. Davomini o'qish
Ҳаёти афсоналарга айланган Ошиқ Умар 1621 йилда Қримнинг Кўзлaви шаҳрида дунёга келган.Шоир бир шеърида шундай дейди: «Ўзим Кўзлавили,Умардир исмим…» Ошиқ Умар Кўзлевидаги мадрасада ўша даврнинг етук шоири Шарифийдан таълим олади, Саъдий ва Ҳофиз асарларини ўрганади. Кейинчалик машҳур шоирлар Аҳмад Пошшо, Фузулий ва Атойилар ғазалларига мухаммаслар боғлагани ҳам унинг мумтоз шеъриятдан яхши хабардор бўлганини кўрсатади. Davomini o'qish
Қорачаўғлоннинг қаерда туғилгани ҳақида ҳозиргача аниқ тўхтам йўқ. Баъзи манбаларда у Қозон тоғи яқинидаги Фарсакда,бошқасида Османиядаги Фурсак қишлоғида,бошқа жойда Қозон яқинидаги Кўкча қишлоғида,яна бошқа ерда Белградда, яна бошқа жойда Чукоровада туғилган дейилади. Халқ ичида унинг эрта етим қолгани ҳақида афсоналар юради. Шу афсоналарга кўра, Қорачаўғлон умрининг кўп қисмини ғурбатда ўтказади, Бурсада сўфийлик тариқатидан сабоқлар олади. Davomini o'qish
Кейин баҳор келди, яна чечаклар унди, яна одамсиз шаҳар томларида, қоп-қорайиб ётган қамишлар ораларида лолақизғалдоқлар очилди, яна далалардан оқиб тушган сўқмоқлару-йўллар четида ажриқлар гилам ёзди, яна қуёш нуридан тирилган толлар ям-яшил новдалари шокила-шокила бўлиб осилди. Қобилон дарвозасининг ўрни бўлган култепа устида бир ниҳол бош кўтарди. У нимжон ва ҳимоясиз қаддини дунёга намойиш этар, қуёшга қараб бўй чўза бошлади. Бу ўша Маҳмуд исмли косиб йигит қўйнидаги шафтоли данаги ичида яширин дарахт эди. Davomini o'qish
Шайх умрининг ярмини илм излаб ўтказган бўлса, қолганини Ҳаққа етишиш даъвосига сарфлади, тариқатда бўлди. Бу йўлдан мақсад – Оллоҳ Таоло, Оллоҳдан мақсад – камолот, камолотдан мақсад – Оллоҳ ишқи, Ҳақ нури, Ёр жамоли. Жамики мавжудот ва маҳлуқот ва заррадан қуёшгача, еру кўк, собиту сайёра шу нур билан ёритилади, шу ишқ билан ҳаракатланади, шу жамол билан муайян уйғунлик ичра ривожланади. Davomini o'qish
Нажмиддин қанча алангламасин, бўрон арафасида шошиб қолганидан ерга давра қилиб чўктирилган туялардан бирининг панасига қўйган китоблари солинган хуржунни кўрмади. Аччиқ алам бўғзини қисиб, кўзлари ёшланай-ёшланай деб турганда, хотирасига Муҳаммад Абу Ҳомид Ғаззолийнинг бир ҳикояси тушди-ю, чекаётган ғуссаси нечоғли арзимас эканлигини англади. Davomini o'qish